اکچویتور خطی

این Actuator ها حرکت خطی ای را تولید می کنند و عملکردی به مانند یک جک دارند نیروی زیادی نیز تولید می­‌کند و در عین حال دقت بالایی دارد و از این بابت معمولا در آزمایشگاه­ ها نیز از آن استفاده می­شود اما معمولا نسبت به عملگر چرخشی فضای بیشتری اشغال می­‌کند و از این بابت معمولا در کاربرد­های خاصی از آن استفاده می‌­شود.

اجزای اکچویتور خطی

اکچویتور چرخشی یا دورانی

حرکت تولیدی این اکچویتورها به صورت دورانی یا چرخشی (روتاری) می باشد. این اکچویتورهای پنیوماتیکی ساختمان ساده‌­ای دارند، به طور خلاصه یک شفت دندانه دار که باید به شیر وصل شود در وسط قرار دارد و دو پیستون در دو طرف آن قرار گرفته‌­اند که با دندانه‌­ای به شفت متصل هستند.

دو محفظه جدا از هم در یک اکچویتور وجود دارد که  ناحیه درونی، بین دو پیستون و ناحیه خارجی، بین هر پیستون و دیواره قراردارد و کاملا از هم ایزوله هستند.

سیال محرک با پر و خالی شدن در این دو ناحیه باعث به حرکت درآمدن پیستون می­‌شود. پیستون نیز با استفاده از دنده­‌هایی که آن ­را به شفت متصل کرده، گشتاور لازم برای چرخاندن شیر را تامین می­‌کنند. اکچویتور تک و دو عملکردی از دیگر دسته بندی‌­های اکچویتور­ها است. در نوع تک عملکردی به جای محفظه خارجی پیستون که با پر شدن سیال در آن باعث حرکت شفت می­‌شود.

در این حالت از فنر بهره می­‌گیریم به صورتی که با پر شدن سیال در محفظه بین پیستون‌­ها، هر دو پیستون حرکت می­‌کنند و از هم دور می­‌شوند و فنر را که یک سر آن به دیواره اکچویتور و یک سر آن به پیستون است را فشرده می­‌کنند. با خالی شدن سیال از محفظه بین دو پیستون، فنر که در مرحله قبل جمع شده بود، باز شده و پیستون را به حالت قبلی برمی­‌گرداند.

عملگرهای دورانی نیز یه دو دسته تقسیم بندی می شوند:

1. دورانی با زاویه محدود (Part-turn)

2. دورانی پیوسته (Multi-turn)

فاکتورهای موثر در انتخاب اکچویتور چیست؟

برند­ها و مدل­های گوناگونی از عملگر در بازار موجود است. بنابراین برای انتخاب یک اکچویتور مناسب باید فاکتور­های زیادی را بررسی کنیم. مانند هر خرید دیگری، فاکتور­های تاثیرگذار در خرید ما را نیاز­های ما تعیین می‌­کنند.

یکی از مهمترین عامل­‌های تاثیرگذار در انتخاب اکچویتور، اندازه و نوع اتصال خروجی آن که به شیر است. بنابراین با توجه به نوع و اندازه اتصال شیر مورد نظر باید اکچویتور مناسب با آن را انتخاب کرد.

فاکتور دیگر تاثیرگذار در انتخاب اکچویتور، گشتاور خروجی ای است که می­تواند تولید کند. شیرها با توجه به اندازه و نوعی که دارند، گشتاور­های مختلفی برای باز و بسته کردن آن­ها مورد نیاز است. بنابراین باید اکچویتوری انتخاب شود که بتواند گشتاور مورد نیاز برای باز و بسته کردن پمپ را تامین کند. در غیر اینصورت اکچویتور بی‌فایده خواهد بود.

زاویه چرخش اکچویتور (Actuator)، دیگر فاکتور تاثیرگذار در انتخاب اکچویتور است. هر شیر با توجه به نوع آن و محلی که نصب شده است لازم است تا درصد خاصی باز و بسته شود، بنابراین اکچویتوری باید برای آن انتخاب شود که ارائه دهنده آن مقدار زاویه باشد.

همچنین دو پیچ بر روی اکچویتور قرار دارد که با استفاده از آن می­توان تا 10 درجه، مقدار زاویه باز و بسته شدن شیر را تغییر داد. از دیگر فاکتورهای تاثیرگذار برای تهیه تجهیزات مکانیکی و الکتریکی می­‌توان به فشار و دمای کاری، استاندارد و … اشاره کرد.

اکچویتورها را می‌­توان به دو دسته ساعتگرد و پاد ساعتگرد تقسیم کرد. دسته اول در ابتدا ساعتگرد چرخیده و شیر باز را می­‌بندند. دسته دوم در ابتدا پادساعتگرد چرخیده و شیر بسته را باز می­‌کنند. این تقسیم بندی کمک می­‌کند تا با توجه به اینکه شیر اغلب باز است یا بسته، از اکچویتور مناسب­ی استفاده کرد.